Με αφορμή την κριτική της Ελευθερίας Κάκκου, Ιστορικού – Αρχαιολόγου
Το «Sultani – Από τη Μικρασία στην Κρήτη» της Μαρίας Μπρα (Εκδόσεις Ραδάμανθυς) είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα που φωτίζει με ευαισθησία και αφηγηματική δύναμη ένα από τα πιο τραυματικά κεφάλαια της νεότερης ελληνικής ιστορίας: τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον ξεριζωμό των προσφύγων.
Όπως σημειώνει η ιστορικός–αρχαιολόγος Ελευθερία Κάκκου, πρόκειται για «ένα ιστορικό μυθιστόρημα που σε καθηλώνει…Η καταγραφή της ζωής των προγόνων μας κατά τη Μικρασιατική Καταστροφή και η μετέπειτα εγκατάστασή τους στην Κρήτη, αλλά και η ενσωμάτωση των διαφορετικών φυλών στο τεράστιο «μωσαϊκό» της ιστορίας μας. Μια σημαντική «ψηφίδα» στην πολιτιστική μας κληρονομιά. Μια βαθιά συγκινητική ιστορία γεμάτη πόνο, δύναμη, ηρωισμό, ελπίδα…«.
Η αφήγηση δεν περιορίζεται στα γεγονότα, αλλά εστιάζει στον άνθρωπο και στη βιωμένη εμπειρία της προσφυγιάς. Η Μαρία Μπρα επιλέγει να αφηγηθεί την Ιστορία μέσα από μικρές, καθημερινές διαδρομές: την οικογένεια που χάνει την πατρίδα της, τη γυναίκα που καλείται να σταθεί όρθια σε έναν νέο τόπο, το παιδί που μεγαλώνει ανάμεσα στη μνήμη και την ανάγκη για ένα νέο ξεκίνημα. Μέσα από αυτές τις ιστορίες, αναδεικνύονται ο πόνος της απώλειας, η αγωνία της μετάβασης, αλλά και η δύναμη της επιβίωσης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται, όπως τονίζεται και στην κριτική, στην ενσωμάτωση των διαφορετικών πληθυσμών και πολιτισμικών καταβολών στο «τεράστιο μωσαϊκό της ιστορίας μας». Το «Sultani» αποτυπώνει τη διαδικασία της συνύπαρξης και της ένταξης, δείχνοντας πώς οι ξεριζωμένοι άνθρωποι συνέβαλαν καθοριστικά στη διαμόρφωση της κοινωνικής και πολιτιστικής ταυτότητας της Κρήτης.
Η γραφή της συγγραφέως είναι λιτή και άμεση, με έντονο συναισθηματικό φορτίο, χωρίς υπερβολές. Το αποτέλεσμα είναι μια βαθιά συγκινητική ιστορία «γεμάτη πόνο, δύναμη, ηρωισμό και ελπίδα», που διαβάζεται τόσο ως λογοτεχνικό έργο όσο και ως υπενθύμιση της συλλογικής μας μνήμης.
Σε μια εποχή όπου η Ιστορία συχνά αντιμετωπίζεται αποσπασματικά, το «Sultani – Από τη Μικρασία στην Κρήτη» έρχεται να λειτουργήσει ως μια σημαντική «ψηφίδα» της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, επιβεβαιώνοντας τη δύναμη της λογοτεχνίας να διασώζει, να ερμηνεύει και να μεταδίδει το παρελθόν στις επόμενες γενιές.
Χρήστος Τσαντής
Δείτε εδώ για παραγγελία του βιβλίου ή καλέστε στο 6983091058
Με φόντο τη Μικρασιατική Καταστροφή και την Κρήτη της δεκαετίας του ’20, το Sultani υφαίνει μια ιστορία μνήμης, απώλειας και αναγέννησης∙ μια ανθρώπινη αφήγηση για το πώς οι πληγές του ξεριζωμού μπορούν να γίνουν ρίζες νέας ζωής. Μια βαθιά ανθρώπινη ιστορία προσφυγιάς και ελπίδας. Ένα μυθιστόρημα για όσα χάθηκαν, όσα σώθηκαν και όσα μπορούν ακόμη να ανθίσουν μέσα από τις στάχτες.
Αλάτσατα, καλοκαίρι του 1922.
Η φωτιά που τυλίγει τη Μικρασία δεν καίει μόνο σπίτια∙ ξεριζώνει ζωές, ραγίζει οικογένειες, σκορπά ανθρώπους στο άγνωστο. Μέσα σ’ αυτή τη δίνη, η μικρή Ελένη αρπάζει το χέρι της μητέρας της και αφήνει πίσω πατρίδα, μνήμες, και δύο αδέλφια που χάνονται στο χάος. Στην Κρήτη όπου θα καταφύγουν, η γη μυρίζει πάλι σταφίδα, χώμα και άνεμο – μα τίποτα δεν είναι ίδιο. Πρόσφυγες ανάμεσα σε ντόπιους, προσπαθούν να ριζώσουν ξανά, να ξαναστήσουν ζωή πάνω στην εύθραυστη γέφυρα που ενώνει όσα χάθηκαν με όσα έρχονται. Κι ανάμεσα στους αμπελώνες, η Ελένη θ’ ανακαλύψει ότι ακόμη και μετά την Καταστροφή η καρδιά μπορεί να ανθίσει – αρκεί να βρει το βλέμμα που της υπόσχεται συνέχειες.
Η Μαρία Μπρα κατάγεται από την Κρήτη, είναι καθηγήτρια Αγγλικών και κάτοχος BA English /University of London. Η αγάπη της για τη Λογοτεχνία ξεκίνησε από μικρή ηλικία κι ήταν αυτό που την οδήγησε ν’ ασχοληθεί με τη Γλώσσα επαγγελματικά. Οι σπουδές της στη Λογοτεχνία και τα σεμινάρια Δημιουργικής Γραφής που παρακολούθησε τα προηγούμενα χρόνια της ανοίξανε το δρόμο για το μαγευτικό κόσμο της συγγραφής. Το «Sultani» είναι το πρώτο της βιβλίο, αποτέλεσμα του Σεμιναρίου «Αφήγηση Ζωής» της Κρυσταλλίας Πατούλη.
ΡΑΔΑΜΑΝΘΥΣ 