Κατηγορία: Ψυχολογία

Σαμπετάϊ Μάτσας Σάββας Μιχαήλ DYBBUK ή Ο Άνθρωπος των Μεταιχμίων

1. Ο Ναζί και ο Dybbuk Ποιό μακάβριο παιχνίδι παίζεται μέσα στον Ναζί; Ποιός είναι ο κεντρικός πυρήνας των ανομολόγητων εκείνων ψυχικών διεργασιών μέσα στις οποίες διαμεσοποιείται η μετατροπή ενός «κοινού», μέχρι χθες, «ανθρωπάκου» σε αντισημίτη σήμερα και σε δήμιο αύριο; Αν ήτανε ποτέ δυνατό να βρεθείς ξανά […]

Ρατσισμός και αντισημιτισμός (1). Θάνος Λίποβατς

Η έννοια της «ράτσας» και η Βιολογική, Κοινωνικο-οικονομική, Ψυχολογική, Πολιτισμική και Ψυχαναλυτική ερμηνεία του ρατσισμού. «Τετράδια Ψυχιατρικής», τ. 47, 1994. 1. Η έννοια της «ράτσας». Οι έννοιες ράτσα και ρατσισμός είχαν (και έχουν) στον 20ο αιώνα διαφορετικές σημασίες. Για να τις κατανοήσει κανείς ορθά πρέπει να διαφοροποιήσει τη […]

Irvin D. Yalom Η μάνα και το νόημα της ζωής

Ταξίδια με την Πώλα… «Σου έχω μια ιστορία, Ιρβ. Κάθισε κι άκου τι έχω να σου πω για το τσακάλι και το τριζόνι». Ήξερε ότι τρελαινόμουνα για ιστορίες. Ιδίως για τις δικές της ιστορίες. Την άκουσα γεμάτος προσδοκία. Κάποτε ήταν ένα τσακάλι που ένιωθε να το κατακλύζουν οι […]

Jorge Bucay Φύλλα Πορείας IV-Ο δρόμος της ευτυχίας

Τα τελώνια Ο μύθος λέει ότι πριν ακόμα υπάρξει η ανθρωπότητα, μαζεύτηκαν διάφορα τελώνια για να σκαρώσουν μια φάρσα. Λέει ένα από αυτά: «Πολύ σύντομα θα δημιουργηθούν οι άνθρωποι. Δεν είναι δίκαιο να έχουν τόσες αρετές και τόσες δυνατότητες. Κάτι πρέπει να κάνουμε για να τους είναι πιο […]

Μπρούνο Μπέτελχαϊμ Η γοητεία των παραμυθιών Μια ψυχαναλυτική προσέγγιση

Ο αγώνας για να δώσουμε νόημα στη ζωή μας «Το κύριο καθήκον μου ως παιδαγωγού και θεραπευτή παιδιών με σοβαρές ψυχικές διαταραχές ήταν να ξαναδώσω νόημα στη ζωή τους. Αυτό το έργο μού έδειξε σαφώς ότι αν τα παιδιά ανατρέφονταν έτσι ώστε η ζωή να έχει νόημα γι’ […]

Χόρχε Μπουκάι Από την αυτοεκτίμηση στον εγωισμό Ένας διάλογος

Μετάφραση: Κωνσταντίνα Επισκοποπούλου, εκδόσεις opera Αν αποφασίσω να γίνει φίλος μου ο Χοσέ το κέντρο της ζωής μου, ανεξάρτητα από το πόσο μακριά βρίσκομαι από τον Χοσέ, πάντα κάπου γύρω του θα τριγυρίζω. Αν τα λεφτά που βγάζω είναι το κέντρο της ύπαρξής μου, η ύπαρξή μου θα […]

Agostino Pirella, «Χαριστικοί φόνοι» και ναζιστική γενοκτονία. Η ευθύνη των ψυχιάτρων. Μετάφραση: Θ. Μεγαλοοικονόμου

(Δημοσιεύτηκε στην τριμηνιαία περιοδική έκδοση της επιστημονικής ένωσης του ΨΝΑ «Τετράδια Ψυχιατρικής» Σεπτέμβρης 1994, τεύχος Νο 47). Στο πλαίσιο μιας ιστορίας της ψυχιατρικής θεωρούμενης, όχι πλέον σαν στερεότυπης ιστορίας των ψυχιάτρων-ηρώων αλλά, σαν ιστορίας της πειθαρχικής εξουσίας πάνω στην κοινωνική παρέκκλιση και πάνω στην τρέλλα, γίνεται αναφορά στην […]

Σίγκμουντ Φρόυντ «Το Εφήμερο»

Απόσπασμα από το.. «Ψυχανάλυση και Λογοτεχνία. Μελέτες», μετάφραση Λευτέρης Αναγνώστου, Εκδόσεις Επίκουρος 1994.  Πριν από λίγο καιρό έκανα έναν περίπατο σε ένα ανθηρό θερινό τοπίο μαζί μ’ έναν σιωπηλό φίλο και έναν νεαρό ποιητή, που είναι ήδη ξακουστός. [Ο Φρόυντ πέρασε τον Αύγουστο του 1913 μερικές ημέρες στις […]

Σαζ-Η Ψυχιατρική Ταξινόμηση σαν στρατηγική προσωπικής καταπίεσης

Ο άνθρωπος είναι το μόνο ζώο που ταξινομεί. Οτιδήποτε σκεφτόμαστε ή κάνουμε πρέπει να τοποθετείται στη σωστή κατηγορία. Στα παλιά χρόνια που η θεολογία ήταν ο ανώτατος κριτής των ανθρώπων με τις συγκρουόμενες γνώμες, τα πράγματα ήταν πιο εύκολα. Ο άνθρωπος δεν ταξινομούσε. Μονάχα ο Θεός μπορούσε να το κάνει αυτό. Τον καιρό εκείνο, η δουλειά του επιστήμονα ήταν παρόμοια με τη δουλειά του διαρρήκτη χρηματοκιβωτίων: ξεκλείδωνε τον μυστηριώδη συνδυασμό που ο Θεός είχε βάλει στη φύση.

Η σύγχρονη επιστήμη εκθρόνισε τον ουράνιο ταξινόμο.

Η ψυχιατρική ταξινόμηση σαν στρατηγική προσωπικής καταπίεσης

T. S. Szasz Στην κοινωνία μας υπάρχουν δύο ετικέτες που μπορούν να φορεθούν στους ανθρώπους παρά τη θέληση τους: το έγκλημα και η ψυχοπάθεια. Οι δύο αυτές κατηγορίες δεν είναι σαν εκείνες στις οποίες αν θέλει να ανήκει κανείς πρέπει να το ζητήσει, ή αν δεν θέλει, μπορεί […]

Carl Rogers Το γίγνεσθαι του προσώπου

 Στις σχέσεις μου με τους ανθρώπους βρήκα οτι δεν με βοηθά, μακροπρόθεσμα, να δρω σαν κάτι που δεν είμαι. Δεν βοηθά να ενεργώ ήρεμα κι ευχάριστα, όταν ουσιαστικά είμαι θυμωμένος κι επικριτικός. Δεν βοηθά να δρω σαν να ξέρω τις απαντήσεις, όταν δεν τις γνωρίζω. Δεν βοηθά να […]

Irvin D. Yalom Το δώρο της Ψυχοθεραπείας

Ανοιχτή επιστολή σε μια νέα γενιά ψυχοθεραπευτών και στους ασθενείς τους Μετάφραση Ευαγγελία Ανδριτσάνου-Γιάννης Ζέρβας Εκδόσεις ΑΓΡΑ   Μιλήστε για το νόημα της ζωής   Εμείς οι άνθρωποι φαίνεται πως είμαστε πλασμένοι ν’ αναζητούμε τη σημασία, ενώ έχουμε την ατυχία να είμαστε ριγμένοι μέσα σ’ ένα κόσμο κενό […]

«Το μωβ υγρό», Χάρις Κατάκη.

Από τη στιγμή που συνειδητοποιήσαμε ότι δεν υπάρχουν αναλλοίωτες, a priori, αντικειμενικές αλήθειες που καθορίζουν τη μοίρα μας αλλά μόνο οι εναλλασσόμενες και συνεχώς αναθεωρούμενες αντιλήψεις και πεποιθήσεις που εμείς οι ίδιοι κατασκευάζουμε, στη συνέχεια απορρίπτουμε και αναδημιουργούμε μέσα από τις βιωμένες μας εμπειρίες, έχουμε αυτόματα αποδεχτεί ότι […]

Φουκώ-Μαρξ Μια επίκαιρη συζήτηση-μέρος τρίτο

Μισέλ Φουκώ «Η ιστορία της τρέλας»: Στα 1532, η Βουλή του Παρισιού είχε αποφασίσει να συλλαμβάνονται οι ζητιάνοι και να υποχρεώνονται να δουλέψουν στους υπονόμους της πόλης, δεμένοι ανά δύο με αλυσίδες… Όταν ο Ερρίκος ο Δ´ πολιορκεί το Παρίσι, η πόλη, που έχει τουλάχιστον 100.000 κατοίκους, διαθέτει […]

Μ. Φουκώ-Κ. Μαρξ, ένας διάλογος με την ιστορία- μέρος δεύτερο

Μισέλ Φουκώ «Η Ιστορία της Τρέλας»: Η μεγάλη εγκάθειρξη Η Αναγέννηση ελευθέρωσε τις φωνές της τρέλας, μα είχε κιόλας δαμάσει τη βία τους. Η κλασική εποχή θα τη φιμώσει, πραξικοπηματικά, με μια παράξενη χειρονομία. Γνωρίζουμε ότι τον 17ο αιώνα είχαν δημιουργηθεί μεγάλα ιδρύματα εγκάθειρξης, όπου ο ένας στους […]

Φουκώ-Μορ-Μαρξ Μια επίκαιρη συζήτηση Α´ Μέρος Segui il tuo corso, e lascia dir le genti*

*Τράβα το δρόμο σου, κι άσε τον κόσμο να λέει! (Από τη «Θεία Κωμωδία» του Δάντη). Τί σχέση μπορεί να έχουν «Η Ιστορία της Τρέλας», «Το Κεφάλαιο» και η «Ουτοπία»; «Ο Περσέας χρειαζόταν μια κουκούλα από σύννεφο για να κυνηγάει τα τέρατα. Εμείς κατεβάζουμε την κουκούλα βαθιά και […]

«Υπακοή…» Δημήτρης Γεώργας & Milgram.

… Το πρωτοποριακό και συγχρόνως αμφισβητούμενο πείραμα του Milgram μελέτησε συστηματικά μια πλευρά της υπακοής. Η αιτία που προκάλεσε το ενδιαφέρον του Milgram για τη μελέτη της υπακοής, ήταν οι φρικαλεότητες της ναζιστικής εποχής, η συστηματική εξόντωση εκατομμυρίων ατόμων μέσα στους θαλάμους αερίων και στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. «Αυτά […]

Ο κήπος με τα ρόδα…

Ο Πέρσης Σααντί, στο διάσημο βιβλίο του «Ο κήπος με τα ρόδα» (13ος αιώνας) όπου δίνει ένα απάνθισμα της σοφίας της εποχής του, προτάσσει την εξής ιστορία: Ένας καταδικασμένος σε θάνατο έβριζε στη γλώσσα του τον άρχοντα που τον καταδίκασε. Ο άρχοντας ζήτησε να του μεταφράσουν αυτά τα […]

R. D. Laing Ο διχασμένος εαυτός

Πρόλογος στην έκδοση Pelican. Δεν είναι δυνατό να πει κανείς τα πάντα μονομιάς. Έγραψα το βιβλίο αυτό σε ηλικία 28 χρονών. Ήθελα πάνω απ’ όλα να δείξω πως είναι δυνατό-πολύ περισσότερο απ’ όσο νομίζουμε συνήθως-να κατανοήσουμε τους ανθρώπους που η διάγνωση ονομάζει ψυχωτικούς. Μολονότι αυτό συνεπάγεται να κατανοηθεί […]