Κατηγορία: Ψυχιατρική

Ψυχιατρική

Λέρος – Ιστορία μιας ψυχοαποικίας

«Ο καλύτερος τρόπος για να σιγουρευτείς ότι εσύ είσαι ο γνωστικός, δεν είναι το να κλείσεις μέσα το γείτονά σου», Φ. Ντοστογιέφσκι

Η ιστορία της ψυχοαποικίας της Λέρου έχει απασχολήσει κατά το παρελθόν τα διεθνη και εγχώρια μέσα ενημέρωσης. Ο ψυχίατρος Γιάννης Λουκάς, (ψυχιατρείο Λέρου) καταθέσε το 2006 μία συγκλονιστική μαρτυρία για το πως επιλέχθηκε το νησί γι’ αυτόν το ρόλο, για το καθεστώς της ιδρυματικής βαρβαρότητας, για τις προσπάθειες της Ομάδς της Λέρου για την αποασυλοποίηση, αλλά και για τις πρακτκές που οδηγούν ξανά στην επανάληψη του φαινομένου με άλλους όρους, με όρους νεοϊδρυματισμού. Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην τριμηνιαία επιστημονική έκδοση του Α.Π.Θ. «Κοινωνία και Ψυχική Υγεία», τεύχος 3, απ’ όπου και το αναδημοσιεύουμε. Ενδιάμεσα παραθέτουμε το ντοκιμαντέρ «Λέρος-Η ελευθερία είναι θεραπευτική» του Ανδρέα Λουκάκου.

Το οικογενειακό φάντασμα

Μία συνέντευξη με τον Ronald David Laing.
Η Ολιστική θεραπεία και η σύγχρονη επαγγελματική τύφλωση – Αναταράζοντας τα λιμνάζοντα ύδατα της Ψυχιατρικής – Κοινωνικές διεργασίες και οικογένεια – Η αντίληψη για τη θεραπεία – Μια θεραπευτική κοινότητα προς όφελος του θεραπευόμενου – Το Ψυχιατρικό Άσυλο.
Ο μεγάλος ψυχαναλυτής και ψυχίατρος Ronald David Laing (1927-1989), πρωτοπόρος στη μάχη για την κατάργηση του εγκλεισμού και του ιδρυματισμού, με πολυετείς έρευνες πάνω στην δομή και το θεσμό της οικογένειας, στη σχιζοφρένεια και τις εξαρτήσεις, είχε δώσει αυτήν τη συνέντευξη σε ένα γαλλικό περιοδικό το 1971. Η συζήτηση μεταφράστηκε στα ελληνικά και αναδημοσιεύτηκε στο πρώτο τεύχος του περιοδικού «Ανοιχτή Πόλη» τον Οκτώβριο του 1980.

Το Δαφνί κατά την περίοδο του φασισμού

Ιστορική μονογραφία-Ξενοφών Σγουρός Η εξαιρετική ιστορική μονογραφία του Ξ. Σγουρού που αναδημοσιεύουμε από την τριμηνιαία επιστημονική έκδοση του ΨΝΑ «Τετράδια Ψυχιατρικής» αποτέλεσε μέρος του αφιερώματος με τίτλο «Φασισμός και Ψυχιατρική» στο τεύχος 47 (Ιούλης-Αύγουστος-Σεπτέμβρης) του 1994. Δίνει μια γλαφυρή εικόνα της ζωής του Ψυχιατρείου από το 1935 έως […]

Επιζώντες της Ψυχιατρικής

Οι επαγγελματίες θα πρέπει να κατεβάσουν τις μύτες τους και οι παθό­ντες θα πρέπει να βαδίζουν όρθιοι.. Συνέντευξη του Peter Lehmann στον Κώστα Μπαϊρακτάρη (Κοινωνία και Ψυχική Υγεία)  Ο Peter Lehmann είναι Κοινωνικός Παιδαγωγός, συγγραφέας πολλών βιβλίων και εκδότης. Από τα ιδρυτικά μέλη του Συλλόγου για την Προστασία από […]

Ψυχιατρική μεταρρύθμιση-Το παράδειγμα της Κρήτης

Γιώργος Κοκκινάκος (Από το περιοδικό του ΑΠΘ «Κοινωνία και Ψυχική Υγεία», 2006) Θέλουμε και φιλοδοξούμε να ζήσουμε ένα σύστημα ψυχιατρικής φροντίδας που να σέβεται τον άρρωστο άνθρωπο και τις ανάγκες του, μια ψυχιατρική φιλελεύθερη, ανοιχτή, δημοκρατική, θεραπευτική, χωρίς ψυχιατρείο, χωρίς εγκλεισμό και στιγματικές διαγνώσεις, μια ψυχιατρική που θα […]

Η ιστορία της Ψυχιατρικής στη διάρκεια του Ναζισμού

«Ο Ναζισμός δεν επέπεσε, όπως πολλοί ιστορικοί επιμένουν να το παρουσιάζουν – πάνω στην γερμανική κοινωνία, αλλά γεννήθηκε μέσα σ’ αυτήν. Τα εγκλήματα κατά των ψυχασθενών και των ανάπηρων τον καιρό του Ναζισμού δεν ήταν ένα τραγικό ρήγμα στην Πράξη και στην Επιστήμη της Ψυχιατρικής, αλλά το αποτέλεσμα και η συνέχεια μιάς ιστορικής εξέλιξης στην προοδευτική αλληλοεμπλοκή της πολιτικής, της κουλτούρας, της νομικής, της ηθικής και της ιατρικής. Η ενασχόληση με αυτή την ιστορία και τις συνέπειες της μέχρι σήμερα πρέπει να είναι ανάλογα πολύπλευρη…»

Με την βοήθεια συστηματικών προγραμμάτων εξολόθρευσης, δολοφονήθηκαν στη Γερμανία, το 1939-1941, πάνω από εκατό χιλιάδες άνθρωποι, που είχαν ταξινομηθεί σαν «αθεράπευτα φρενοβλαβείς», καθώς και πάνω από 5000 ανάπηρα παιδιά.

Για τη «ψυχιατρική μεταρρύθμιση» στην Ελλάδα

 Η οδός μιας νέας, εμπορευματικής, ιδρυματοποίησης Χρήστος Τσαντής …στη Βρετανία, η εμπορευματοποίηση και η ιδιωτικοποίηση των υπηρεσιών έχει πάρει χωρίς προηγούμενο διαστάσεις. Όπως έγραψε η βρετανική εφημερίδα Guardian, «τα τελευταία 20 χρόνια το Ε.Σ.Υ. (N.H.S.) έχει αποσυρθεί σχεδόν πλήρως από την παροχή μακροπρόθεσμης φροντίδας […] Η κύρια υπευθυνότητα […]

Μαρτυρίες*

Ο άνθρωπος που ενόχλησε το Σύμπαν… Τρέλα είναι: Να ξυπνάς την νύχτα με το μυαλό σου να σφυροκοπιέται από φωνές που σε απειλούν. Να ζητάς βοήθεια και να βρίσκεσαι καθηλωμένος με λουριά. Τιμωρημένος. Καταδίκη χωρίς αδίκημα. Χωρίς δικαστές. Χωρίς συνήγορο υπεράσπισης!                                1+1=1  Χ.Ν. Ακόμα και η σιωπή σου […]

Μαρτυρίες από Άσυλα και Ξενώνες, Μαρία Φαφαλιού. Προλογικό σημείωμα Σάββας Μιχαήλ. Ρώμος Φιλύρας

Ο «λόγος των αποκλεισμένων» αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο κάθε προ­σπάθειας κριτικής του κοινωνικού αποκλεισμού, σύμφωνα με τον Σάββα Μιχαήλ, ο οποίος προλογίζει μαρτυρίες ανθρώπων κλεισμένων σε ψυχιατρικά άσυλα και ξενώνες. Περιλαμβάνονται κείμενα, αποσπάσματα και ποιήματα που προέρχονται είτε από το έργο «“Ιερά Οδός 343”, Μαρτυρίες Από το Δρομοκαΐτειο» είτε […]

Franco Basaglia Ένα πρόβλημα της ιδρυματικής ψυχιατρικής. (Ο αποκλεισμός σαν κοινωνικο-ψυχιατρική έννοια)*

O F. Basaglia, o οποίος στη δεκαετία του ’60 και του ’70 αντέτεινε στο κυρίαρχο ψυχιατρικό μοντέλο και τη βασική του δημιουργία, το άσυλο, τη θεωρία και την πρακτική της αποσάθρωσης του ασύλου και της αποδόμησης της κλασικής ψυχιατρικής μας εισάγει σε έναν προβληματισμό, όπου ο αποκλεισμός του […]

Κοινωνία και Υγεία

Της επιστημονικής επιτροπής του περιοδικού «Κοινωνία και Ψυχική Υγεία», (τεύχος πρώτο). Αν υποθέσουμε πως συμφωνούμε ότι υγεία δεν είναι μόνο η απουσία ασθένειας, όπως μέχρι πριν ορισμένες δεκαετίες πρέσβευε το παραδοσιακό βιολογικό-οργανικό μοντέλο, αλλά «μία κατάσταση ολικής σωματικής, πνευματικής και κοινωνικής ευημερίας» (ΠΟΥ, 1946) ή ακόμα, όπως πιο […]

Θ. Μεγαλοοικονόμου: «Φαρμακευτικές εταιρείες, κράτος και ψυχιατρική».

Οι επικίνδυνες παρενέργειες της σύγχρονης έρευνας, παραγωγής και διάθεσης των ψυχοφαρμάκων* Η ανάγκη για το άνοιγμα μιας σοβαρής συζήτησης για το ζήτημα των ψυχοφαρμάκων ξεπερνά τα όρια της ψυχιατρικής. Αφορά την κοινωνία στο σύνολό της. Μια κοινωνία που καθοδηγείται και χειραγωγείται με τρόπο ώστε να πνίγει και να […]

Μια συγκλονιστική αφήγηση! Ιστορίες σε πρώτο πρόσωπο για τις περιπτώσεις Ακούσιου Εγκλεισμού και στέρηση Δικαιοπρακτικής Ικανότητας* Tristano Jonathan Ajmone (Ιταλία) **

«…πίσω από την εικόνα των ψυχιατρικών δομών, συντελούνται οι μεγαλύτερες καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (των πλέον θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων: της ελευθερίας από τον φόβο και από την αυθαίρετη φυλάκιση).… Έχω συναντήσει ανθρώπους που έχουν φυλακιστεί σε Δικαστικά Ψυχιατρικά Νοσοκομεία μόνο και μόνο γιατί κρίθηκαν «κοινωνικά επικίνδυνοι». Τα «εγκλήματα» […]

Ο Λόγος των αποκλεισμένων

Εισαγωγή του Κώστα Μπαϊρακτάρη, (Αναπλ. Καθηγητή Κλινικής Ψυχολογίας του ΑΠΘ) & Εισήγηση του Ιωάννη Καρτεράκη στο Συνέδριο «Ο Λόγος των αποκλεισμένων», που διοργανώθηκε από το επιστημονικό περιοδικό του ΑΠΘ «Κοινωνία και Ψυχική Υγεία» στις 7-8 Ιούνη 2008 στη Θεσσαλονίκη. Εισαγωγή (απόσπασμα) Κώστας Μπαϊρακτάρης Ο Λόγος των Αποκλεισμένων. Ίσως […]

Φασισμός και Ψυχιατρική

καμία κοινωνική πολιτική περί την υγεία δεν παράγει ολοκληρωτικές πρακτικές από μόνη της, αλλά πρέπει να συναντηθεί με κατάλληλες βιο-ιατρικές και ψυχο-βιολογικές θεωρίες περί νόσου, που επιτρέπουν ειδικευμένα προγράμματα εξόντωσης ή αποκλεισμού για «νοσούντες» πληθυσμούς. Θα πρέπει να τονιστεί ως κοινός τόπος πως το οποιοδήποτε πολιτικό καθεστώς, που θέλει να απαλλαγεί από αντιπάλους του ή αντιφρονούντες, διαθέτει το απόλυτο όπλο, της, διά της βίας, θανάτωσής τους…

Agostino Pirella, «Χαριστικοί φόνοι» και ναζιστική γενοκτονία. Η ευθύνη των ψυχιάτρων. Μετάφραση: Θ. Μεγαλοοικονόμου

(Δημοσιεύτηκε στην τριμηνιαία περιοδική έκδοση της επιστημονικής ένωσης του ΨΝΑ «Τετράδια Ψυχιατρικής» Σεπτέμβρης 1994, τεύχος Νο 47). Στο πλαίσιο μιας ιστορίας της ψυχιατρικής θεωρούμενης, όχι πλέον σαν στερεότυπης ιστορίας των ψυχιάτρων-ηρώων αλλά, σαν ιστορίας της πειθαρχικής εξουσίας πάνω στην κοινωνική παρέκκλιση και πάνω στην τρέλλα, γίνεται αναφορά στην […]

Σαζ-Η Ψυχιατρική Ταξινόμηση σαν στρατηγική προσωπικής καταπίεσης

Ο άνθρωπος είναι το μόνο ζώο που ταξινομεί. Οτιδήποτε σκεφτόμαστε ή κάνουμε πρέπει να τοποθετείται στη σωστή κατηγορία. Στα παλιά χρόνια που η θεολογία ήταν ο ανώτατος κριτής των ανθρώπων με τις συγκρουόμενες γνώμες, τα πράγματα ήταν πιο εύκολα. Ο άνθρωπος δεν ταξινομούσε. Μονάχα ο Θεός μπορούσε να το κάνει αυτό. Τον καιρό εκείνο, η δουλειά του επιστήμονα ήταν παρόμοια με τη δουλειά του διαρρήκτη χρηματοκιβωτίων: ξεκλείδωνε τον μυστηριώδη συνδυασμό που ο Θεός είχε βάλει στη φύση.

Η σύγχρονη επιστήμη εκθρόνισε τον ουράνιο ταξινόμο.

Η ψυχιατρική ταξινόμηση σαν στρατηγική προσωπικής καταπίεσης

T. S. Szasz Στην κοινωνία μας υπάρχουν δύο ετικέτες που μπορούν να φορεθούν στους ανθρώπους παρά τη θέληση τους: το έγκλημα και η ψυχοπάθεια. Οι δύο αυτές κατηγορίες δεν είναι σαν εκείνες στις οποίες αν θέλει να ανήκει κανείς πρέπει να το ζητήσει, ή αν δεν θέλει, μπορεί […]

Φράνκο Μπαζάλια Εναλλακτική Ψυχιατρική-Ενάντια στην απαισιοδοξία της λογικής-Για την αισιοδοξία της πράξης

 «Λέγεται οτι ο ψυχικά πάσχων είναι επικίνδυνος και μπορεί να σκοτώσει. Αλλά όταν ο εργοδότης τοποθετεί σκαλωσιές απροστάτευτες και ο εργάτης πέφτει και πεθαίνει, τότε ποιος από τους δύο είναι περισσότερο επικίνδυνος; Πρέπει να εναντιωθούμε σε αυτή την κοινωνία που καταστρέφει το άτομο και σκοτώνει αυτόν που δεν […]