Κατηγορία: Μορφές της Λογοτεχνίας

Μορφές της Λογοτεχνίας

Η ΚΡΗΤΙΚΗ ΜΑΤΙΑ

Ο Καζαντζάκης δεν είναι ή το ένα ή το άλλο. Ο Καζαντζάκης είναι το ΜΕΓΑΛΟ ΚΑΙ, που δύσκολα μπορεί να διακρίνει όποιος έχει γαντζωθεί σε «αιώνιες αλήθειες». Εάν ο αναγνώστης έχει τη διάθεση να περιπλανηθεί μαζί του και να σαλπάρει με βάρκα τη δική του Οδύσσεια, να κρατήσει γερά το τιμόνι οδηγώντας την κύμα το κύμα, βιβλίο το βιβλίο, θα διαπιστώσει ότι ο Καζαντζάκης είναι «το πουλί πάνω από την άβυσσο», όπως έλεγε ο Ειρηναίος Γαλανάκης. Είναι ένας ψίθυρος που μιλά – όχι στα αυτιά μας, μα στην καρδιά μας – και μας ζητά συνεχώς να τον αντικρίσουμε με τα μάτια της ψυχής.

Καβάφης- Περί βιβλίων και διαβάσματος

Από «Τα στοιχεία του σχεδιάσματος» (1856) Περί βιβλίων και διαβάσματος* Η κρίση σας θα είναι, φυσικά, πολύ επηρεασμένη από το λογοτεχνικό σας γούστο. Κι αλήθεια, γνωρίζω πολλούς ανθρώπους που έχουν το πιο αγνό γούστο στη λογοτεχνία, αλλά νόθο γούστο στην τέχνη, κι αυτό είναι ένα φαινόμενο που με […]

Νίκος Καζαντζάκης – Θερμοπύλες

Ένα ποίημα του Νίκου Καζαντζάκη από την «Ανθολογία των νέων ποιητών μας, 1900-1920»
ΠΕΤΡΟΣ ΨΗΛΟΡΕΙΤΗΣ
«Εγεννήθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης και ζει στην Αθήνα. Έχει δημοσιεύσει μελέτες, διηγήματα, δράματα, μεταφράσεις και ποιήματα. Τα ποιήματά του μόνο σε περιοδικά έχουν δημοσιευθεί. Το οικογενειακό του όνομα είναι Νικόλαος Καζαντζάκης. Ήταν και Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου της Περιθάλψεως».
Με αυτά τα λόγια συστήνει η «Ανθολογία» τον Νίκο Καζαντζάκη. Η «Ανθολογία των νέων ποιητών μας, 1900-1920» ήταν έκδοση του περιοδικού «Πολιτισμός»…

Μενέλαος Λουντέμης και Γιάννης Σκαρίμπας

Συνάντηση στη Χαλκίδα Απόσπασμα από το βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού: «Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας. Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη», Εκδόσεις Ραδάμανθυς Η συνάντηση με τον Γιάννη Σκαρίμπα στη Χαλκίδα Για κάποιο διάστημα ο Λουντέμης φιλοξενήθηκε στο σπίτι του […]

Μενέλαος Λουντέμης – Από τη Γιάλοβα στη Γαύδο

Οι πρώτες σελίδες από το βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού: «Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας. Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη» Κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ραδάμανθυς Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας. Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το […]

Κάθε σελίδα και μια ανακάλυψη

Ο Γιώργος Δουατζής γράφει για το βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού «Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας. Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη»
Επιμέλητής έκδοσης και σελιδοποίηση: Χρήστος Τσαντής
Σχεδιασμός εξώφυλλου: Βασίλης Πιτσώνης – Scripta
Κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ραδάμανθυς

«Ο Δημήτρης Δαμασκηνός πλησιάζει με τρυφεράδα το έργο και τον συγγραφέα που μελετά. Αναδεικνύει στιγμές, καταστάσεις, τόπους, πρόσωπα, που επέδρασαν στη ζωή και το έργο του Λουντέμη. Η συγγραφή του προσιδιάζει περισσότερο σε ένα ιστορικό μυθιστόρημα με προσήλωση στις πηγές του, το οποίο απευθύνεται σε όλους, παρά σε ένα δοκίμιο που αφορά μόνον τους ειδικούς της λογοτεχνίας μας. Κάθε σελίδα, και μια ανακάλυψη. Κάθε παράγραφος, και μια πρόκληση σε σκέψη. Κάθε αναφορά, και αναπόληση για τους παλαιότερους. Κάθε πρόταση, και μια διεύρυνση του γνωστικού μας πεδίου».

Ο Μενέλαος Λουντέμης όπως δεν τον ξέρουμε

Το αποκαλυπτικό βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού
Σαράντα χρόνια μετά από το θάνατο του μεγάλου δημιουργού
Γράφει ο Χρήστος Τσαντής*
Το βιβλίο του φιλόλογου-ιστορικού Δημήτρη Δαμασκηνού, με τίτλο: «Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας. Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη», διαβάζεται σαν μυθιστόρημα. Φωτίζει άγνωστες πτυχές που σημάδεψαν τη ζωή και το έργο του μεγάλου συγγραφέα. Τον τοποθετεί μέσα στο ιστορικό πλαίσιο όπου και δημιούργησε. Περιέχει ντοκουμέντα που φιλοτεχνούν το πορτρέτο ενός ανθρώπου καθημερινού, ο οποίος αντιμετώπισε δύσκολες προσωπικές, οικονομικές, οικογενειακές και πολιτικοκοινωνικές καταστάσεις. Καταστάσεις που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του, ενώ ταυτόχρονα άφησαν ανεξίτηλα σημάδια στο ίδιο του το έργο.
Οι πρώτες εκδηλώσεις για την παρουσίαση του βιβλίου έχουν οριστεί για:

28/4/2017, Αθήνα, Πολυχώρος Πολιτισμού ΑΙΤΙΟΝ.

3/5/2017, Χανιά, Villa Des Arts.

18/5/2017, Ηράκλειο, Πολύκεντρο Νεολαίας του Δήμου Ηρακλείου.

Η Αγγελική Μπεμπλιδάκη για το βιβλίο: Ο μικρός πρίγκιπας συναντά τον Κύριο Καζαντζάκη

«Τα μάθια δεν καλοθωρούν στο μάκρεμα του τόπου, μα πλιο καλά και πλιο βαθιά θωρεί η καρδιά τ’ ανθρώπου», Βιτσέντζος Κορνάρος
«Είμαστε μαζί με τους ήρωές του στο θέατρο, στη Σελένα, στο Μεγάλο Κάστρο. Στο θέατρο να υποδυόμαστε ρόλους. Στο σπίτι του Κωνσταντή να βγάζουμε τα σώψυχά μας με ένα ποτήρι τσίπουρο. Τούρκοι μας κυνηγούν μαζί με τον μικρό πρίγκηπα και τον παπά Φώτη. Με τον καπετάν Μιχάλη και τον Ζορμπά κατηφορίζωμε την Σελένα και ξεγελώντας τους φρουρούς τρυπώνωμε στο Μεγάλο Κάστρο. Μα πιο πολύ είμαστε μέσα στο λατίνι που βολοδέρνει στην καταιγίδα, έρμαιο του ανέμου και της θάλασσας. Άφοβοι και μαζί σκιαγμένοι. Ένα βήμα δίπλα στον σκοπό μας και συνάμα τόσο μακριά…».

Ο Βαγγέλης Κακατσάκης γράφει για το βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού

«Ανθός αγάπης, καρπός γνώσης μα και προϊόν αντικειμενικότητας η δουλειά σου» Έχουν αράξει και στις όχθες της δικής μου καρδιάς όπως και της δικής σου τα βιβλία του Μενέλαου Λουντέμη. Παραμένω πάντα, όπως κι εσύ, θαυμαστής του έργου του. Ένας επιπρόσθετος λόγος να σε συγχαρώ για το 500 σελίδων, […]

Ελλάδα – Oscar Wilde

Στις γαλάζιες χώρες της Ανατολής Ο Oscar Wilde επισκέφθηκε την Ελλάδα σε νεαρή ηλικία. Ο ίδιος έτρεφε ιδιαίτερη αγάπη στα ελληνικά γράμματα και έγραψε μία μελέτη, στα χρόνια που σπούδαζε στο κολέγιο του Δουβλίνου, με τίτλο: Η κοινωνική ζωή στην Ελλάδα από τον Όμηρο μέχρι τον Μένανδρο. Στα φοιτητικά του χρόνια […]

Η ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη – Τα πλοία άραξαν στην όχθη της καρδιάς μας

Ένα δοκίμιο-μελέτη για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη (Video)
Κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ραδάμανθυς
Συγγραφέας: Δημήτρης Δαμασκηνός
Επιμέλεια: Χρήστος Τσαντής
Σχεδιασμός εξωφύλλου και μακέτα: Βασίλης Πιτσώνης-SCRIPTA
«Το βιβλίο του Δ. Δαμασκηνού, αποτέλεσμα χρόνιας ιστορικής και λογοτεχνικής έρευνας, περιγράφει τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη: ο άνθρωπος, ο δημιουργός, ο φιλόσοφος, ο πολιτικός, ο δεσμώτης, ο πρόσφυγας. Η διαδρομή του, ένα ταξίδι πάνω από την άβυσσο, γίνεται ο καμβάς όπου πάνω του αποτυπώθηκαν οι εικόνες μεγαλείου, αλλά και τραγωδίας, ενός ολόκληρου λαού».

ΤΕΛΛΟΣ ΑΓΡΑΣ – ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ

Τέλλος Άγρας. Με αυτό το ψευδώνυμο έγραφε ο ποιητής Ευάγγελος Ιωάννου. Γεννήθηκε το 1899 στην Καλαμπάκα και μεγάλωσε στο Λαύριο. Σπούδασε στη Νομική της Αθήνας, απ’ όπου αποφοίτησε το 1923. Γράφει από πολύ μικρή ηλικία, ενώ το 1940 τιμήθηκε με το Α΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης. Εργάστηκε ως δημόσιος […]

Άνθισε τριαντάφυλλο και μύρισε μεράκι, σαν ο μικρός ο πρίγκιπας βρήκε τον Καζαντζάκη

Ο μικρός πρίγκιπας συναντά τον Κύριο Καζαντζάκη
στο δρόμο της αναζήτησης
Χρήστος Τσαντής, Εκδόσεις Ραδάμανθυς, (2η έκδοση)
Είπαν για το βιβλίο…

Η στιγμούλα του ιδανικού

Ανρί Αμιέλ Ημερολόγια-Κάθε μπουμπούκι δε φουντώνει παρά μια φορά και το κάθε λουλούδι δεν έχει παρά τη δική του στιγμή της τέλειας ομορφιάς. Το ίδιο συμβαίνει και με τον κήπο της ψυχής μας: το κάθε αίσθημα έχει το ανθισμένο του λεπτό, δηλαδή την ξεχωριστή, λουσμένη στο φως, στιγμή της ώριμης χάρης. Έτσι και στον ουρανό της διανόησης: για κάθε στοχασμό δεν υπάρχει παρά μία στιγμή…

Ο Καζαντζάκης για τον Καβάφη

«Σώμα και ψυχή στα τραγούδια του είναι ένα. Σπάνια στην ιστορία της φιλολογίας μας μια τέτοια ενότητα υπήρξε τόσο οργανικά τέλεια»

Περνώντας από την Αλεξάνδρεια, ο Νίκος Καζαντζάκης επισκέφτηκε τον Καβάφη. Τις σκέψεις και τις εντυπώσεις του από τη συνάντησή του με τον ποιητή τις κατέγραψε σε ένα κείμενό του στην εφημερίδα «Ελεύθερος Λόγος» στις 15 Απριλίου του 1927.

Ν. Καζαντζάκης «Οι ιδέες είναι κατώτερες από μια δημιουργική ψυχή»

«Απαλλάχτηκα από κόκκινα ή άλλα χρώματα, έπαψα πια να ταυτίζω την τύχη της ψυχής μου – τη σωτηρία μου – με την τύχη οποιασδήποτε ιδέας… Απαλλάχτηκα απ’ όλες τις αμοιβές που δίνουν πάντα τα στρατόπεδα»

Στα ίχνη του τραύματος – Αναφορά στον Μοντιανό

«Δεν άντλησα όμως από τις πηγές μόνον αυτές το πνεύμα μου. Οι πηγές είναι απειράριθμες και τί ωφελεί να τις γνωρίζουμε; Το σπουδαίο είναι να έχεις μέσα σου ψυχή που ν’ αγαπά την αλήθεια και να την παίρνει απ’ όπου τη βρίσκει», Γκαίτε Γράφει ο Χρήστος Τσαντής* Λογοτεχνία: […]

Συνομιλία Έκκερμαν με τον Γκαίτε

Δυο λόγια πρωτύτερα – Νίκος Καζαντζάκης, 1918 «Χρωστώ πολλά στους Έλληνες, στους Γάλλους, χρωστώ άπειρα στον Σαιξπήρο, στον Στέρν, στον Γκολντσμίθ. Δεν άντλησα όμως από τις πηγές μόνον αυτές το πνεύμα μου. Οι πηγές είναι απειράριθμες και τί ωφελεί να τις γνωρίζουμε; Το σπουδαίο είναι να έχεις μέσα […]

Η μάνα του κόσμου

Η φύση, η γυναίκα, η μάνα. «Το δένδρο υψώνεται πανέμορφο και λουλουδιάζει και ευωδιάζει, τα άνθη, τα φύλλα καμαρώνουμε τις ρίζες ποιός τις λογαριάζει;» Γ. Δροσίνης Φιγούρες ιερές, μα παραμελημένες μέσα σε μια κοινότητα ανθρώπων που ακόμα δεν έχουν συνηδητοποιήσει από που έρχονται και για που τραβάνε. «Η […]

Κ. Παλαμάς: Ο Παπαδιαμάντης… ο μεγάλος ζωγράφος των ταπεινών

Άρθρο που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Ακρόπολη» στις 4 Γενάρη 1911, σαν πρόχειρη κριτική μελέτη και αποχαιρετισμός… Την ώρα τούτη, καθώς απλώνετ’ έξω ένα βράδυ ολόμαυρο ύστερ’ από μια παγωμένη θλιβερώτατη μέρα μού έρχεται το άξαφνο μήνυμα. Πέθανε ο Παπαδιαμάντης. Ο θάνατος για τους ανθρώπους της ψυχής και της […]

Μιχαήλ Θερβάντες: Μια ζωή περιπλάνηση

Γράφει ο Χρήστος Τσαντής Τα παιδικά του χρόνια, η μαθητεία, η κατάταξη στο στρατό, οι ναυμαχίες, τα χρόνια της σκλαβιάς και της αιχμαλωσίας από τους Αλγερινούς κουρσάρους, η ελευθερία, η μάχη της επιβίωσης, η δημιουργία. «…δεν είναι στον κόσμο άλλη μεγαλύτερη ευτυχία από το να αποχτά ο άνθρωπος […]

Ο ΨΥΧΑΡΗΣ ΩΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΩΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΗΣ*

ΚΡΙΑΡΑΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Ομοτ. Καθηγητής Πανεπ. Θεσ/νίκης *(Το καλοκαίρι του 1925 ο Ψυχάρης ήλθε στα Χανιά για δύο διαλέξεις στο “Χρυσόστομο”. Ο δεκαεννιάχρονος τότε Κριαράς, θαυμαστής του όντας και “θιασώτης της ιδέας” του για τη γλώσσα, ήταν στο ακροατήριο, για “να νιώσει κοντά του εμψυχωτή το Μεγάλο Ψυχάρη”. (Ελεύθερον […]

Ένα πουλί πάνω από την άβυσσο

Νίκος Καζαντζάκης Ο Κρητικός του κόσμου Γράφει ο Χρήστος Τσαντής -Ο Θεός να τα φέρει δεξιά! Είπα σκουντρώντας. -Ο Θεός να τα φέρει αριστερά! Διόρθωσε ο Ζορμπάς. Ως τώρα, με τη δεξιά, προκοπή δεν είδαμε. Ν. Καζαντζάκης «Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά». Ο Νίκος Καζαντζάκης πλήρωσε ακριβό […]

Κ. Θ. Δημαρά «Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας»

Οι αρχαίοι ζουν ακόμα Γύρω στο δημοτικό τραγούδι Εισαγωγή (απόσπασμα, Εκδόσεις Ίκαρος) Η ιδιομορφία της ελληνικής χώρας προκαλεί τη σύσταση μικρών νησίδων που βρίσκονται απομονωμένες από τις μεγάλες χερσαίες ή θαλάσσιες συγκοινωνιακές αρτηρίες. Οι νησίδες αυτές μας ενδιαφέρουν πρώτες στην αρχή της ιστορίας μας γιατί φυσικό είναι να […]

Φάνης Ι. Κακριδής, Ο «Μέγας Αλέξανδρος» του Ν. Καζαντζάκη*

Επιτρέψτε μου ν’ αρχίσουμε με μια παιδική μου ανάμνηση, από τότε που ήμουν έξι-εφτά χρονών, και λίγο πιο μεγάλη η αδελφή μου φαλαγγίτισσα στη Νεολαία του Μεταξά. Μπορεί από οικογενειακή παράδοση να ήμαστε φανατικά Διαπλασόπουλα αλλά το περιοδικό της Νεολαίας το περιμέναμε στην πόρτα. Από το φύλλο 19 […]

Ειρηναίος Γαλανάκης* «Ο Καζαντζάκης ήταν ένας μεγάλος ανιχνευτής του ανθρώπινου πνεύματος»

«Γενικό χαρακτηριστικό που θα μπορούσαμε να πούμε για τον Καζαντζάκη είναι ότι έζησε το δράμα του Δυτικού Πολιτισμού, το δράμα της Δύσεως. Το δράμα ενός ουμανισμού που ξεκίνησε με τόσα όνειρα το 1500-1600 και το τέλος το 1920 έγινε απανθρωπισμός». *Παρέμβαση του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Κισάμου και Σελίνου Ειρηναίου […]

Δημήτρης Γληνός «Ο ποιητής Κώστας Βάρναλης»

Η απόφαση των Νέων πρωτοπόρων ν’ αφιερώσουνε σ’ ένα φυλλάδιό τους ξεχωριστή θέση για τον ποιητή Κώστα Βάρναλη με βρίσκει απόλυτα σύμφωνο και με γεμίζει χαρά… Προσωπικά εγώ πιστεύω, πως η πνευματική προσωπικότητα του Βάρναλη ξεπερνάει πολύ τα σύνορα του τόπου μας και μπορεί να σταθεί μέσα στα […]

Πάμπλο Νερούδα Γενικό Άσμα

Τάσος Λειβαδίτης, Γιάννης Ρίτσος, Βολόδια Τεϊτελμπόιμ, Μίκης Θεοδωράκης… Ο Πάμπλο Νερούδα και η Δανάη Στρατηγοπούλου, από τον Τάσο Λειβαδίτη … Ο Πάμπλο Νερούδα, αυτός ο νοτιοαμερικανικός ωκεανός, ήταν περισσότερο γνωστός απ’ τη δράση του για την παγκόσμια ειρήνη και από μερικές σποραδικές μεταφράσεις, παρά από βασικές ποιητικές δημιουργίες […]

Αντουάν Ντε Σαίντ-Εξυπερύ Μια ζωή αναζήτηση

 Γράφει ο Χρήστος Τσαντής Στις αρχές του 20ου αιώνα οι αδελφοί Ράιτ πραγματοποιούν την πρώτη πτήση στους ουρανούς. Την ίδια εποχή γεννιέται ένα παιδί στη Λυών της Γαλλίας που έμελλε να μαγευτεί από τα αεροπλάνα απογειώνοντας εκατομμύρια ανθρώπους με τα ταξίδια της αναζήτησης του «μικρού πρίγκιπα». Εκείνος ζει […]

Ανεπιθύμητος ο Νίκος Καζαντζάκης στην Αγγλία το 1946

Άρθρο από την εφημερίδα «Η Μάχη*», φύλλο της 30/12/1946  Λέων Κουκούλας, «Η περίπτωση Καζαντζάκη».    «Ο Νίκος Καζαντζάκης, η άλλη πλάι στο Σικελιανό πνευματική κορυφή του τόπου μας και του καιρού μας, επικός και δραματικός ποιητής αξιότατος και στοχαστής με παγκόσμια εμπιστευτικότητα, πολύξερος και πολυταξιδεμένος, είχε κληθεί επίσημα […]

«Αισθητικά Σημειώματα» Πετρούλα Ψηλορείτη, Περιοδικό Γράμματα, 1911. Ένας ύμνος στη ζωή… Χ. Τσαντής

Με αφορμή την παρουσίαση της δουλειάς ορισμένων νέων ποιητών της εποχής- δημιουργών που βρίσκονταν πλάι στον Νίκο Καζαντζάκη-η Γαλάτεια με έναν ιδιαίτερο όσο και ξεχωριστό τρόπο παρουσιάζει μια φιλοσοφική άποψη της ζωής, που μοιάζει όμως να μιλά στις καρδιές μας, παρότι έχει μεσολαβήσει ένας ολόκληρος αιώνας από την […]