Μεταπολίτευση

Οι συμμαχικές κυβερνήσεις και η αριστερά το 1989-90

Φλωράκης

Συμμαχικές κυβερνήσεις 1989-1990

οι 4Τελευταία φορά που η Αριστερά κλήθηκε να αναλάβει κυβερνητικές ευθύνες ήταν το 1989. Οι συνθήκες φυσικά ήταν πολύ διαφορετικές, αλλά και τότε βρισκόταν σε εξέλιξη μια μεγάλη οικονομική και πολιτική κρίση. Οι κυβερνήσεις συνεργασίας, εκείνη την περίοδο, κράτησαν σχεδόν έναν χρόνο. Γύρω στους τρείς μήνες η συμμαχική κυβέρνηση της Αριστεράς με τη ΝΔ, 8 περίπου μήνες η οικουμενική κυβέρνηση στην οποία πήρε μέρος και το ΠΑΣΟΚ.

Βασικά στοιχεία της εποχής ήταν η αδυναμία της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ να διαχειριστεί την οικονομική και κοινωνική κρίση. Αμέτρητα σκάνδαλα, λιτότητα και μέτρα που έπαιρναν πίσω τις παραχωρήσεις της πρώτης διακυβέρνησης (1981).  Κυρίαρχο βέβαια το μεγάλο σκάνδαλο Κοσκωτά, η επιχείρηση άλωσης του τύπου και των μέσων ενημέρωσης, η καταλήστευση τραπεζών, ο έλεγχος μεγάλων ποδοσφαιρικών ΠΑΕ και αμέτρητες φήμες και στοχεία που έρχονταν στο φως για τον χρηματισμό στελεχών της κυβέρνησης,, δημιουργούσαν ένα τοπίο κάθε άλλο παρά γόνιμο για τη διεξαγωγή της πολιτικής αντιπαράθεσης. Στο διεθνές επίπεδο είχε ήδη ξεκινήσει το ντόμινο των αλλαγών στις χώρες που λέγονταν σοσιαλιστικές.

οικουμενικήΕκείνη τη στιγμή εμφανίστηκε αναβαπτισμένη στο πολιτικό προσκήνιο η ΝΔ. Μάλιστα τα εχέγγυα της δημοκρατικότητας τα πήρε μέσα από τις συζητήσεις με το ΚΚΕ και την τότε ΕΑΡ και τις διάφορες συμφωνίες που έγιναν. Στο όνομα της υπευθυνότητας και της δημοκρατικής ομαλότητας και με σημαία την «κάθαρση» και τη δικαστική διερεύνηση των σκανδάλων έγιναν αρχικά η συμμαχική κυβέρνηση ΝΔ-ΚΚΕ-ΕΑΡ με πρωθυπουργό τον Τζανή Τζαννετάκη και αργότερα η οικουμενική με πρωθυπουργό τον Ξ. Ζολώτα, στην οποία συμμετείχε και το ΠΑΣΟΚ. Η πτώση της κυβέρνησης Ζολώτα οδήγησε σε προκήρυξη εκλογών τις οποίες κέρδισε η ΝΔ με πρόεδρο τον Κ. Μητσοτάκη, ώσπου τελικά να ανατραπεί και αυτή, από ένα δικό της στέλεχος, από τον Υπουργό Εξωτερικών Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος αποπέμφθηκε μέσα σε αλαλαγμούς χιλιάδων ψηφοφόρων της ΝΔ, που φώναζαν ρυθμικά το όνομά του στις προεκλογικές συγκεντρώσεις:  «Αλήτη, προδότη, Σαμαρά».

Ο Αντώνης Σαμαράς ήταν υπουργός Οικονομικών στη κυβέρνηση Τζαννετάκη, ενώ εκ μέρους του Συνασπισμού ΚΚΕ και της ΕΑΡ ανέλαβαν υπουργεία οι: Νίκος Κωνσταντόπουλος (Υπουργός Εσωτερικών), Φώτης Κουβέλης (Υπουργός Δικαιοσύνης), Γιώργος Μυλωνάς (Υπουργός Πολιτισμού). Στην κυβέρνηση Ζολώτα ο Αντώνης Σαμαράς ήταν υπουργός Εξωτερικών, ενώ από την αριστερά ανέλαβαν υπουργεία οι: Θόδωρος Κατριβάνος (Υπ. Εσωτερικών), ο Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος (Υπουργός παιδείας μαζί με τον Κώστα Σημίτη), ο Γιώργος Μυλωνάς (υπουργός πολιτισμού, μαζί με τον Σωτήρη Κούβελα), ο Γιάννης Δραγασάκης (μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ-αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας), ο Γρηγόρης Γιάνναρος (αναπληρωτής υπουργός βιομηχανίας ενέργειας και τεχνολογίας)

ΚΝΕΟι επιλογές των ηγεσιών των κομμάτων της αριστεράς που εκφράζονταν τότε μέσα από τον Συνασπισμό οδήγησε σε σοβαρή κρίση το ΚΚΕ, με συνέπεια την αποχώρηση πολλών ιστορικών στελεχών του, την ουσιαστική διάλυση της ΚΝΕ και την αποστράτευση πάρα πολλών μελών του. Η κατάσταση αυτή οδήγησε το ΚΚΕ σε μία ακόμα διάσπαση το 1991, οπου και αποχώρησε το μισό σχεδόν κομματικό και στελεχικό δυναμικό, το οποίο και επέλεξε να προχωρήσει την υπόθεση του Συνασπισμού.

Τα αποτελέσματα των εκλογών του 1989 ανέδειξαν στην πρώτη θέση, χωρίς αυτοδυναμία, τη ΝΔ με ποσοστό 44,3 (+3,5% σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές) και 145 έδρες, αξιωματική αντιπολίτευση το ΠΑΣΟΚ με 39,1% (-6,7%) και 125 έδρες, στην τρίτη θέση τον Συνασπισμό με 13% (+4%) και 28 βουλευτές. Το επόμενο κόμμα ήταν η Δημοκρατική Ανανέωση του Κ. Στεφανόπουλου με 1% και η Εμπιστοσύνη (Ροδόπη) με 0,5%, που κέρδιζαν από μία έδρα το καθένα.

Στις αμέσως επόμενες εκλογές, που έγιναν το Νοέμβριο του 1989 και οδήγησαν στη συγκρότηση της οικουμενικής κυβέρνησης Ζολώτα, η ΝΔ αύξησε τις δυνάμεις της οριακά κατά 1,94%, φτάνοντας το 46,19 και τις 148 έδρες. Στη δεύτερη θέση το ΠΑΣΟΚ, που αύξησε τις δυνάμεις του κατά 1,52% παίρνοντας το 40,67% των ψήφων και τις 128 έδρες. Στην τρίτη θέση με μεγάλες απώλειες ο Συνασπισμός ΚΚΕ και ΕΑΡ, που είδε τα ποσοστά του να μειώνονται μέσα σε λίγους μήνες κατά -2,15%, λαμβάνοντας τελικά το 10,97% και 21 έδρες. Οι Οικολόγοι-Εναλλακτικοί με 0,58% εκλέξαν έναν βουλευτή, το ίδιο και με το κόμμα Εμπιστοσύνη (Ροδόπη), που εξέλεξε βουλευτή με 0,38%.

Τον Απρίλιο του 1990 έγιναν εκλογές αφού η ΝΔ οδήγησε εκεί τα πράγματα, αξιοποιώντας την αδυναμία εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας. Η εκτίμηση της ηγεσίας της ότι θα έφτανε στην αυτοδυναμία αποδείχθηκε σωστή και ο Κ. Μητσοτάκης έγινε πρωθυπουργός με ποσοστό 46,89% και 150 έδρες. Στην κυβέρνηση προσχώρησε και ο βουλευτής που εκλέχτηκε με τη Δημοκρατική Ανανέωση η οποία πήρε το 0,67%, Θοδωρής Κατσίκης. Σε αυτές τις εκλογές το ΠΑΣΟΚ πήρε το 38,61% και 123 έδρες, βλέποντας τη δύναμή του να μειώνεται κατά 2%, ενώ νέα μείωση είχε και ο Συνασπισμός ΚΚΕ-ΕΑΡ, που έχασε ακόμα 0,69% φτάνοντας στο 10,28%.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s